Właściwości witaminy D.

Właściwości witaminy D

Jeszcze nie dawno mówiąc o tej witaminie głównie skupiano się na jej właściwościach związanych z prawidłowym rozwojem i tworzeniem kośćca. Badania na przestrzeni lat wniosły wiele ciekawych informacji dotyczących tej witaminy. Mówią one że jest hormonem, który przeciwdziała w profilaktyce rozwoju nowotworów, chorób serca i układu krążenia, chorób o podłożu psychicznym, przeciwdziała krzywicy u dzieci, osteoporozie czy bierze udział w prawidłowym funkcjonowaniu tarczycy. Zaleca się ją również w profilaktyce nadwagi i otyłości.
Codzienna dieta jest niedoborową w ten składnik dlatego warto rozważyć suplementację. W okresie od września do kwietnia. Pomimo że jest ona syntetyzowana przez skórę za pomocą promieni słonecznych w tym czasie (wrzesień- kwiecień) tylko 18% witaminy D jest dostarczane tą drogą. Niestety wraz z wiekiem i wzrostem nadmiernej masy ciała, proces ten jest coraz słabszy a promienie słoneczne nie zawsze są sprzymierzeńcem z powodu udaru, poparzenia słonecznego czy nowotworu. Dlatego słusznym jest stosowanie filtrów ochronnych ale zmniejsza się możliwość dostarczenia tej witaminy właśnie tą drogą.

Normy witaminy D na poziomie AI (wystarczającego spożycia)/osobę /dobę

Okres życia
AI/dobę/osobę – Rekomendacje IU/dobę(jednostki miary)
Niemowlęta 10μg 400 IU
Dzieci (1-9) lat 10μg – 400-600 IU
Chłopcy (10-18) lat 15μg – 600-1000 IU
Dziewczęta (10-18) lat 15μg – 600-1000 IU
Mężczyźni > 19 lat 15μg – 800-2000 IU
Kobiety > 19 lat 15μg – 800-2000 IU
Ciąża i laktacja 15μg – 800-2000 IU
źródło: Normy IŻŻ 2017

Zalecane spożycie tej witaminy uwarunkowane jest wiekiem, masą ciała czy warunkach wykonywanej pracy. Dzieci otyłe oraz młodzież powinny przyjmować w okresie wrzesień – kwiecień 1200- 2000 IU/dobę. Dorośli otyli natomiast przez cały rok 1600- 4000 IU/d. Osoby pracujące w godzinach nocnych 1000- 2000 IU/d.

Aby sprawdzić poziom witaminy D należy wykonać badanie krwi.

Normy labolatoryjne.
0-20ng/ml deficyt
20-30ng/ml suboptymalne
30-50ng/ml optymalne
50-100ng/ml wysokie (potencjalnie toksyczne)
>200ng/ml toksyczne

Skutkiem nadmiaru witaminy D jest hiperkalcemia niesie ona niebezpieczeństwo nadmiernego gromadzenia w tkankach czy przyczyniać się do tworzenia kamicy nerek czy pęcherzyka żółciowego.

Źródła witaminy D ilość na 100g produktu:

Tran 330μg
Węgorz wędzony 36μg
Śledź wędzony 30μg
Węgorz świeży 30μg
Łosoś świeży 13μg
Makrela 5μg
Halibut 5μg
Ser ementaler pełnotłusty 0,25μg
Jaja kurze 1,7μg
Żółtko 4,5μg
Wątroba wieprzowa 1,1μg
Mleko 2% tłuszczu 0,02μg
Margaryna miękka 80% tłuszczu 5μg

Można zauważyć że najcenniejszym źródłem są ryby. Średnie rekomendowane spożycie ryb wynosi 2 razy w tygodniu (źródło kwasów omega 3). Ze względu na możliwość zanieczyszczenia rtęcią należy spożywać ryby bez skóry nie przekraczając 3-4 porcji tygodniowo. Największe straty tej witaminy zachodzą pod wpływem smażenia.